Ένα νέο ευρωπαϊκό έργο, το LIFE DinPin Bear, ξεκίνησε τον Ιανουάριο του 2026 σε εννέα χώρες κατά μήκος της οροσειράς των Δειναρικών Άλπεων–Πίνδου, με στόχο την εφαρμογή μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής διατήρησης της καφέ αρκούδας σε επίπεδο πληθυσμού στην περιοχή αυτή. Στις 22–23 Απριλίου 2026 πραγματοποιήθηκε η εναρκτήρια συνάντηση στην πόλη Μπούντβα του Μαυροβουνίου, με τη συμμετοχή περίπου 50 εκπροσώπων από τις 21 οργανώσεις-εταίρους του έργου.
Κατά τη διάρκεια της διήμερης συνάντησης, που φιλοξενήθηκε από το Κέντρο Μελέτης και Προστασίας Πτηνών του Μαυροβουνίου (CZIP), οι συμμετέχοντες είχαν την ευκαιρία να γνωριστούν καλύτερα και να συζητήσουν τους στόχους και τις δράσεις που θα υλοποιηθούν στο πλαίσιο του LIFE DinPin Bear.
Ο πληθυσμός της καφέ αρκούδας (Ursus arctos) των Δειναρικών–Πίνδου εκτείνεται στις εννέα χώρες του έργου: Αλβανία, Βόρεια Μακεδονία, Βοσνία και Ερζεγοβίνη (Ομοσπονδία Βοσνίας και Ερζεγοβίνης/ Republika Srpska), Ελλάδα, Κόσοβο, Κροατία, Μαυροβούνιο, Σερβία και Σλοβενία. Με περίπου 4.000 άτομα, πρόκειται για τον πληθυσμό αρκούδας στην Ευρώπη που εκτείνεται στον μεγαλύτερο αριθμό χωρών, γεγονός που καθιστά τη διαχείρισή του ιδιαίτερα απαιτητική αλλά και κρίσιμη.
Τα τρία κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Κροατία, Σλοβενία και Ελλάδα) έχουν ήδη εφαρμόσει αποτελεσματικές πρακτικές διαχείρισης που συνέβαλαν στην ανάκαμψη των πληθυσμών της καφέ αρκούδας. Ωστόσο, η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα αυτών των πληθυσμών αμφισβητείται, καθώς οι συγκρούσεις ανθρώπου–αρκούδας παραμένουν ένα ιδιαίτερα αμφιλεγόμενο ζήτημα και τα ενδιαιτήματα του είδους συνεχίζουν να απειλούνται.
Η κατάσταση της καφέ αρκούδας στις χώρες εκτός ΕΕ είναι λιγότερο κατανοητή. Παρ’ όλα αυτά, παρατηρείται έλλειψη ολοκληρωμένων Σχεδίων Διαχείρισης για το είδος σε αυτές τις χώρες ή, όπου υπάρχουν, δεν εφαρμόζονται αποτελεσματικά. Τα προβλήματα αυτά επιδεινώνονται περαιτέρω από την απουσία συντονισμένης διαχείρισης σε επίπεδο πληθυσμού και διασυνοριακής συνεργασίας.
Το έργο LIFE DinPin Bear εστιάζει στη δημιουργία των απαραίτητων νομικών, διαχειριστικών και κοινωνικοοικονομικών συνθηκών για τη διασφάλιση της διατήρησης του πληθυσμού της καφέ αρκούδας στην οροσειρά των Δειναρικών Άλπεων–Πίνδου.
Οι βασικοί πυλώνες του έργου είναι:
- Διερεύνηση και μείωση του κατακερματισμού των ενδιαιτημάτων και της μείωσης/απώλειας πληθυσμών αρκούδας
- Αποτελεσματική διαχείριση των συγκρούσεων ανθρώπου–αρκούδας και παροχή εργαλείων για την υποστήριξη της συνύπαρξης με τις τοπικές κοινότητες
- Ενίσχυση του νομικού και διαδικαστικού πλαισίου για την παρακολούθηση και διαχείριση των πληθυσμών αρκούδας
- Βελτίωση και εναρμόνιση της διακρατικής συνεργασίας στη διαχείριση
- Εξασφάλιση της υποστήριξης βασικών ομάδων ενδιαφερομένων για τη μακροπρόθεσμη διατήρηση του είδους
Κάθε χώρα/πολιτική οντότητα θα συμμετέχει στο έργο μέσω εκπροσώπησης από έναν κυβερνητικό και έναν μη κυβερνητικό οργανισμό.
«Η υλοποίηση αυτού του έργου αποτελεί ορόσημο για τη διατήρηση της καφέ αρκούδας στην Ευρώπη», δηλώνει ο Gabriel Schwaderer, διευθυντής της EuroNatur, συντονιστή εταίρου του έργου LIFE DinPin Bear. «Πρόκειται για μια ιδιαίτερα φιλόδοξη πρωτοβουλία με δράσεις που θα καλύψουν ολόκληρη την κατανομή του πληθυσμού της αρκούδας Δειναρικών–Πίνδου, δημιουργώντας μια μοναδική ευκαιρία για την προώθηση μέτρων διαχείρισης και προστασίας του είδους. Παρότι γνωρίζουμε τις προκλήσεις ενός τόσο μεγάλου έργου, είμαστε ιδιαίτερα υπερήφανοι που ενώνουμε κυβερνητικούς και μη κυβερνητικούς οργανισμούς από κράτη-μέλη της ΕΕ και υποψήφιες χώρες με έναν κοινό στόχο. Η συμμετοχή των τοπικών εταίρων, των ενδιαφερομένων μερών και των κοινοτήτων είναι καθοριστική για την επιτυχία του έργου» προσθέτει ο Gabriel Schwaderer.
«Αναμένουμε το έργο μας να έχει σημαντικό θετικό αντίκτυπο στον πληθυσμό της αρκούδας Δειναρικών–Πίνδου», προσθέτει η Antje Henkelmann, συντονίστρια του έργου στην EuroNatur. «Οι καφέ αρκούδες έχουν ιστορικά διωχθεί, αλλά στην πραγματικότητα αποφεύγουν τον άνθρωπο και διαδραματίζουν βασικό ρόλο στο οικοσύστημά τους. Ως τα μεγαλύτερα παμφάγα της ηπείρου, ρυθμίζουν τη βιοποικιλότητα, τη δομή των ενδιαιτημάτων και τους κύκλους των θρεπτικών στοιχείων. Είμαστε περήφανοι και ενθουσιασμένοι που υλοποιούμε το έργο με τόσα έμπειρα μέλη της ομάδας. Αυτή είναι η αρχή για κάτι μεγάλο!», τονίζει η Antje Henkelmann.
Εταίροι του έργου:
EuroNatur – Γερμανία, DivjaLabs – Σλοβενία, Σλοβενική Δασική Υπηρεσία (SFS) – Σλοβενία, Πανεπιστήμιο Ζάγκρεμπ – Κροατία, Υπουργείο Γεωργίας – Κροατία, Κέντρο για το Περιβάλλον (CZZS) – Republika Srpska, Ινστιτούτο Προστασίας Πολιτιστικής, Ιστορικής και Φυσικής Κληρονομιάς – Republika Srpska, Περιφερειακό Κέντρο Περιβάλλοντος (REC) – Ομοσπονδία Βοσνίας και Ερζεγοβίνης, Ομοσπονδιακό Υπουργείο Περιβάλλοντος και Τουρισμού – Ομοσπονδία Βοσνίας και Ερζεγοβίνης, Ινστιτούτο Διατήρησης της Φύσης της Σερβίας (INCS) – Σερβία, Πανεπιστήμιο Βελιγραδίου – Σερβία, Κέντρο Μελέτης και Προστασίας Πτηνών Μαυροβουνίου (CZIP) – Μαυροβούνιο, Οργανισμός Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA) – Μαυροβούνιο, Ομάδα Περιβαλλοντικά Υπεύθυνης Δράσης (EPA) – Κόσοβο, Υπουργείο Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Υποδομών – Κόσοβο, Προστασία και Διατήρηση Φυσικού Περιβάλλοντος στην Αλβανία (PPNEA) – Αλβανία, Εθνικός Οργανισμός Προστατευόμενων Περιοχών (NAPA) – Αλβανία, Μακεδονική Οικολογική Εταιρεία (MES) – Βόρεια Μακεδονία, Υπουργείο Περιβάλλοντος και Χωροταξίας – Βόρεια Μακεδονία, Καλλιστώ – Ελλάδα, Οργανισμός Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (NECCA) – Ελλάδα.
/
Το έργο LIFE DinPin Bear (LIFE24-NAT-DE-LIFE DinPin Bear/101214048) στοχεύει στην εφαρμογή μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής διατήρησης της καφέ αρκούδας σε επίπεδο πληθυσμού σε όλη την οροσειρά των Δειναρικών Άλπεων–Πίνδου.
Το έργο υλοποιείται σε εννέα χώρες, εκ των οποίων οι τρεις είναι κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης: Αλβανία, Βόρεια Μακεδονία, Βοσνία και Ερζεγοβίνη (Ομοσπονδία Βοσνίας και Ερζεγοβίνης/ Republika Srpska), Ελλάδα, Κόσοβο, Κροατία, Μαυροβούνιο, Σερβία και Σλοβενία.
Το LIFE DinPin Bear φέρνει κοντά μια διεπιστημονική σύμπραξη 20 οργανισμών, συμπεριλαμβανομένων πανεπιστημίων και ερευνητικών ιδρυμάτων, εθνικών και τοπικών αρχών και περιβαλλοντικών ΜΚΟ.
Το έργο ξεκίνησε τον Ιανουάριο του 2026 και θα διαρκέσει έως τον Ιούνιο του 2031. Ο συνολικός προϋπολογισμός ανέρχεται σε 9.426.977,15 ευρώ και συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση στο πλαίσιο του Προγράμματος LIFE (75%), ενώ το υπόλοιπο 25% καλύπτεται από ίδιους πόρους των εταίρων.
